آشنایی با

نحوه نگهداری صحیح مواد غذایی

نگهداری صحیح مواد غذایی یکی از مهم ترین نکات در حفظ سلامت شما و خانواده تان از عوامل بیماری زاست.

نحوه نگهداری صحیح مواد غذایی

خوردن رژیم غذایی مغذی و متعادل شامل غذاهای متنوع یکی از بهترین راه ها برای حفظ سلامتی شماست. با این که مواد خوراکی مصرفی در کشور ما از سالم ترین مواد در دنیا محسوب می شود ، بعضی غذاهای خام و عصاره های آنها ممکن است به باکتری ، ویروس یا انگل ها ( عوامل بیماری زای درون مواد غذایی) آلوده باشند و شما را بیمار کنند. هر ساله افراد زیادی دچار مسمومیت غذایی می شوند. نگهداری صحیح از مواد غذایی یکی از مهم ترین نکات در حفظ سلامت شما و خانواده تان از عوامل بیماری زاست.

خطرات سلامت

بعضی از مردم به بیماری های ناشی از  آلودگی مواد غذایی یا همان مسمومیت غذایی دچار می شوند اما حتی از ابتلای به آن بی خبرند . مسمومیت غذایی در اثر خوردن غذاهای آلوده ایجاد می شود.

نشانه های این بیماری عبارتند از:

  • استفراغ
  • تهوع
  • درد های شکمی
  • اسهال
  • سردرد
  • یبوست
  • تب مقاوم

بعد از خوردن غذای آلوده این نشانه ها ناگهانی شروع می شوند ، چند ساعت یا چند روز طول می کشند. بیشتر مردم از مسمومیت غذایی بهبودی کامل پیدا می کنند اما در موارد نادری بعضی گرفتار عوارض جدی تر آن می شوند. زنان باردار ، کودکان زیر پنج سال ، سالمندان بالای شصت سال و کسانی که دچار ضعف سیستم ایمنی هستند جزو گروه های پرخطر محسوب می شوند. 

به محض این که فکر کردید مبتلا به مسمومیت غذایی شده اید باید به یک مرکز پزشکی مراجعه کرده و یا با واحد درمانی محل خود تماس بگیرید.

مراقب محدوده خطر دما باشید

باکتری های مسمومیت غذایی در محدوده ی پر خطر دمایی یعنی  بین 5 تا 60 درجه سانتی گراد به سرعت رشد و تکثیر می کنند . به همین خاطر بسیار مهم است که غذاهای پرخطر را از این محدوده ی دما دور نگه داریم.

به غذاهای پرخطر بیشتر توجه کنید

باکتری های مسمومیت غذایی در برخی غذاها ساده تر از دیگر مواد غذایی رشد و تکثیر پیدا می کنند. غذاهای پرخطر عبارتند از:

  • گوشت خام و پخته  از جمله پرندگانی مانند جوجه و بوقلمون و غذاهای حاوی این مواد مانند لازانیا
  • محصولات لبنی از جمله دسرهای حاوی لبنیات و کیک پنیری
  • تخم مرغ و فراورده های آن
  • کالباس و فراورده های گوشتی مانند همبرگر و سالامی
  • غذاهای دریایی از جمله سالاد دریایی ، کوفته ماهی و ...
  • برنج وپاستای پخته
  • سالادهای آماده مثل سالاد برنج یا سالاد پاستا
  • سالاد  میوه آماده
  • غذاهای آماده مانند ساندویچ ، لقمه و پیتزا که حاوی هر یک از مواد غذایی بالا باشد.

غذاهایی که در بسته بندی هایی مانند کنسرو عرضه می شوند بعد از باز شدن از غذاهای پرخطر محسوب می شوند و باید به درستی نگهداری شوند.

آیا می دانید؟

از بو یا مزه غذا نمی توانیم نسبت به سلامت یا فساد یک ماده غذایی تصمیم بگیریم. اگر در مورد سالم بودن غذایی شک دارید آن را دور بریزید.

نحوه خرید ایمن مواد غذایی

  • مواد غذایی سرد یا منجمد را به عنوان آخرین بخش خرید خود انجام دهید.
  • تاریخ مصرف ماده غذایی را کنترل کنید.
  • گوشت ، مرغ یا ماهی خام را در سبد خرید دور از بقیه مواد غذایی بگذارید.
  • میوه ها و سبزیجات را به دقت وارسی کنید و از خرید میوه های آسیب دیده یا تغییر رنگ داده خودداری کنید.
  • اگر از کیسه های خرید چند بار مصرف استفاده می کنید باید دقت داشته باشید که کیسه یا کیف خرید مخصوصی را برای خرید گوشت و مرغ و ماهی اختصاص بدهید. روی کیسه ها برچسب بزنید تا نوع ماده غذایی که با آن حمل می کنید را فراموش نکنید.

سرد کردن

مسئله مهمی است که غذای سرد را سرد و غذای گرم را گرم نگه دارید به طوری که هرگز غذایتان به محدوده ی دمایی پر خطر نرسد. در این محدوده است که باکتری ها به سرعت رشد کرده و موجب بیماری های مربوط به غذا می شوند.

  • گوشت ، مرغ ، ماهی و غذاهای دریایی خام را سرد نگه دارید. به محض رسیدن به منزل آنها را در یخچال یا فریزر قرار دهید.
  • میوه ها وسبزیجات تازه ای را که نیاز به سرما دارند ، در یخچال قرار دهید. این بخش شامل همه میوه های از قبل بریده شده یا آماده مصرف نیز می شود.
  • توجه داشته باشید که دمای یخچالتان روی 4 درجه سانتیگراد یا 40 درجه فارنهایت و یا سرد تر  و فریزرتان روی 18 درجه سانتیگراد زیر صفر یا صفرفارنهایت یا کمتر از آن تنظیم شده باشد.  با این کار مواد غذایی شما خارج از محدوده ی خطر یعنی بین 4 درجه سانتی گراد تا 60 درجه سانتیگراد ( 40 تا 140 درجه فارنهایت) نگهداری می شوند.
  • گوشت ، مرغ ، ماهی و غذاهای دریایی خام را جدای از دیگر مواد غذایی در یخچال نگهداری کنید. برای این کار آنها را در ظروف جداگانه قرار دهید.
  • گوشت،مرغ،ماهی وغذاهای دریایی خام را درون ظروف دربسته یا کیسه پلاستیک در قفسه پایینی یخچال بگذارید تا شیره آنها روی دیگر غذاها نریزد.

اصول نگهداری مواد غذایی در یخچال و  فریزر

توصیه های زیر درباره زمان نگهداری مواد غذایی در یخچال برای حفظ ایمنی و در فریزر برای حفظ کیفیت آنها ارائه می شود. اگر ماده غذایی را به درستی در کیسه بپیچید ، کیفیت آن برای مدت بیشتری در فریزر حفظ می شود.

 

نگهداری در یخچال و فریزر

مواد غذایی

یخچال 4 درجه سانتیگراد یا کمتر

فریزر 18 درجه سانتیگراد زیر صفر یا کمتر

گوشت تازه

گوشت گاو

2 تا 4 روز

10 تا 12 ماه

گوشت بره

2 تا 4 روز

8 تا 12  ماه

گوشت گوساله

3 تا 4 روز

8 تا 12 ماه

گوشت چرخ کرده

1 تا 2 روز

2 تا 3 ماه

                                                                      گوشت تازه پرندگان

مرغ یا بوقلمون کامل

2 تا 3 روز

یک سال

مرغ یا بوقلمون تکه شده

2 تا 3 روز

6 ماه

ماهی تازه

ماهی کاد ، سفره ماهی

3 تا 4 روز

6 ماه

ماهی چرب ، سالمون

3 تا 4 روز

2 ماه

صدف ، خرچنگ دریایی، لابستر

12 تا 24 ساعت

2 تا 4 ماه

حلزون دو کفه ای ، میگو ، صدف پخته

1 تا 2 روز

2 تا 4 ماه

ژامبون

ژامبون کنسروی

6 تا 9 ماه

منجمد نکنید

ژامبون پخته

3 تا 4 روز

2 تا 3 ماه

سوسیس ها

بیکن

1 هفته

1 ماه

سوسیس خام

1 تا 2 روز

1 تا 2 ماه

سوسیس نیم پز

1 هفته

1 تا 2 ماه

هات داگ

هات داگ باز نشده

2 هفته

1 تا 2 ماه

هات داگ باز شده

1 هفته

1 تا 2 ماه

کالباس یا ساندویچ آماده

کالباس باز نشده

2 هفته

1 تا 2 ماه

کالباس باز شده

3 تا 5 روز

1 تا 2 ماه

ساندویچ کالباس

3 تا 4 روز

2 تا 3 ماه

سالاد آماده آغذیه فروشی

3 تا 5 روز

منجمد نکنید

باقیمانده غذاها

گوشت پخته ، تخم مرغ و سبزیجات

3 تا 4 روز

2 تا 3 ماه

مرغ یا ماهی پخته

3 تا 4 روز

4 تا 6 ماه

آب گوشت

3 تا 4 روز

4 تا 6 ماه

سوپ ها

2 تا 3 روز

4 ماه

غذای منجمد

تا موقع مصرف منجمد نگاه دارید

 

3 تا 4 ماه

تخم مرغ

تازه با پوست

3 تا 4 هفته

منجمد نکنید

تازه بدون پوست

2 تا 4 روز

4 ماه

سفت پخته

یک هفته

کاملا منجمد نکنید

جایگزین تخم مرغ باز نشده

10 روز

یک سال

جایگزین تخم مرغ باز شده

3 روز

منجمد نکنید

لبنیات

شیر باز نشده

تا تاریخ مصرف

6 هفته

شیر باز شده

3 روز

منجمد نکنید

پنیر باز نشده

تا تاریخ مصرف

کاملا منجمد نکنید

پنیر باز شده

3 روز

منجمد نکنید

ماست باز نشده

تا تاریخ مصرف

1 تا 2 ماه

ماست باز شده

3 روز

منجمد نکنید

پنیر نرم

1 هفته

کاملا منجمد نکنید

پنیر نیمه نرم

2-3 هفته

8 هفته

پنیر سخت

5 هفته

3 ماه

پنیر خیلی سخت

10 ماه

1 سال

پنیر فراوری شده

5 ماه

3 ماه

کره شور باز نشده

8 هفته

1 سال

کره بدون نمک باز نشده

8 هفته

3 ماه

کره باز شده

3 هفته

منجمد نکنید

سبزیجات

لوبیای سبز

5 روز

8 ماه

هویج

2 هفته

10 تا 12 ماه

کرفس

2 هفته

10 تا 12 ماه

برگ کاهو

3 تا 7 روز

منجمد نکنید

کاهو پیچ

1 تا 2 هفته

منجمد نکنید

اسفناج

2 تا 4 هفته

10 تا 12 ماه

کدوی تابستانی

1 هفته

10 تا 12 ماه

کدوی زمستانی

2 هفته

10 تا 12 ماه

گوجه فرنگی

در یخچال نگذارید

2 ماه

 
 
 

نظافت و تمیزی آشپزخانه

تمیز نگاه داشتن دست ها ، سطوح آشپزخانه و لوازم آن ، میوه ها و سبزیجات و کیسه های خرید چند بار مصرف  به حذف باکتری و کاهش خطر بیماری های مرتبط با مواد غذایی کمک می کند.

  • دست هایتان را حداقل به مدت 20 ثانیه با آب گرم و صابون بشویید.
  • از یک تخته برش برای درست کردن غذا  و از یک تخته برش جداگانه برای گوشت و مرغ و ماهی خام استفاده کنید.
  • برای تمیز کردن سطوح آشپزخانه از حوله کاغذی استفاده کرده و دستمال های ظروف را هر روز عوض کنید تا از انتقال آلودگی و انتشار باکتری جلوگیری شود. از اسفنج استفاده نکنید چون به راحتی عاری از باکتری نمی شوند.
  • روی کابینت ها ، تخته برش ها و کارد و چنگال ها را قبل و بعد از پخت غذا تمیز کنید. برای این کار از ضدعفونی کننده مخصوص آشپزخانه  یا محلول سفید کننده ( 5 میلی لیتر در 750 میلی لیتر آب)  استفاده کرده و سپس آب بکشید.  

دیدگاه تان را بیان نمایید

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز نیستند.
  • نشانی صفحه‌ها وب و پست الکترونیک بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.